VERDUURZAMING WATERCYCLUS

Als het in Nederland ontwikkeld is, dan verkoopt het zichzelf

Roelof Kruize - Directeur Waternet

In de omgeving van Amsterdam liggen honderden hectares polderland, circa zes meter beneden de waterspiegel. Jaarlijks komt hier circa 10 miljoen kubieke meter zogeheten kwelwater omhoog. Het kwelwater is minder zout dan zeewater, maar desondanks funest voor de landbouw. Het bezorgt landbouwers in de omgeving en Waternet kopzorgen. Kruize: ‘We spoelen de sloten door met water uit het IJsselmeer. Er is tien keer zo veel water nodig om het schoon te spoelen. Dan heb je het over 100 miljoen kuub IJsselmeerwater per jaar.’

 

Kopzorgen in een veranderend klimaat

Het probleem groeit. Terwijl de zomers droger worden, zakken de polders door bodemdaling verder. Er is steeds meer IJsselmeerwater nodig om de polders bruikbaar te houden voor de landbouw, waarschuwt Kruize. ‘We zijn erbij gebaat zorgvuldig met het IJsselmeerwater om te gaan.’

Waternet is daarom gaan zoeken naar een structurele oplossing die inspeelt op het veranderende klimaat, duurzaam én betaalbaar is. ‘We gaan kwelwater – water dat nu in feite wordt afgevoerd alsof het afvalwater is - door een membraan halen om er drinkwater van te maken.’ Door kwelwater op deze manier te filteren, ontstaat drinkwater. En sloten hoeven niet meer te worden doorgespoeld met water uit het IJsselmeer.

De toepassing raakt aan alle gebieden waarop Waternet actief is: het zuiveren van afvalwater, het maken van drinkwater, het schoonmaken van het oppervlaktewater én het zorgen dat het oppervlaktewater niet te hoog of te laag staat.

Er is al een werkende pilot en dit jaar wordt de techniek voor het eerst buiten in een van de diepere polders toegepast. Kruize: ‘En niet op laboratoriumschaal.’

Kruisbestuiving tussen disciplines

Onder meer in de Verenigde Arabische Emiraten wordt zout water al gezuiverd met behulp van membranen, maar de toepassing voor brak water is nieuw. Het feit dat binnen Waternet meerdere disciplines gecombineerd zijn, bevordert volgens Kruize kennisdeling en daarmee innovatie. ‘Op de raakvlakken zitten de meest interessante innovaties.’

Doordat Waternet zich zowel over oppervlaktebeheer als drinkwater buigt, zijn vragen onderling makkelijker te beantwoorden: ‘Hoeveel zoute kwel is er? Wat is het effect hiervan op het oppervlaktewater? Hoe gaan we met deze techniek voldoen aan de normen voor drinkwatervoorziening?’

Nu nog wordt drinkwater in Nederland onthard met het milieubelastende natronloog om aan de NEN-normen te voldoen. Waternet vond een oplossing die beter is voor het milieu én die ook aan de NEN-normen voldoet. Met de membramentechniek is het gebruik van natronloog niet meer nodig. Bovendien zijn de totale kosten lager. Kruize: ‘Het is duurzamer en we verdienen het ruimschoots terug.’

Nederland Waterland

Kruize ziet mogelijkheden voor internationale toepassing van de aanpak, bijvoorbeeld in Bangladesh of Egypte. ‘De grote metropolen liggen in de delta en de bevolking verhuist naar de steden.’

Mede dankzij de hoge normen die Nederland aan de waterkwaliteit stelt, kan Nederland ook hier een rol als gidsland vervullen, verwacht hij. ‘Wereldwijd kijkt men naar the Dutch als het om water gaat. Water is niet voor niets een van de topsectoren. Als het in Nederland ontwikkeld is, dan verkoopt het zichzelf.’

Bekijk hier de projecten en normalisatieinitiatieven op het gebied van water.

DEEL DIT VERHAAL